หน้าแรก     สารบัญ     พิมพ์     ออก
กลับ 2/4 ต่อไป
วิชาการบัญชีขั้นต้น 2 : รหัสวิชา 05-410-102
หน่วยที่ 12 ทรัพยากรธรรมชาติและสินทรัพย์ไม่มีตัวตน - ทรัพยากรธรรมชาติและสินทรัพย์ไม่มีตัวตน - การแสดงทรัพยากรธรรมชาติใน
งบดุล




หน่วยที่ 12 ทรัพยากรธรรมชาติและสินทรัพย์ไม่มีตัวตน

ทรัพยากรธรรมชาติและสินทรัพย์ไม่มีตัวตน

ทรัพยากรธรรมชาติ หมายถึง ทรัพย์อันเกิดขึ้นเองหรือที่มีอยู่ตามธรรมชาติ อันอาจนำมาใช้ให้เป็นประโยชน์ได้ในทางพาณิชย์ ได้แก่ แร่ ปิโตรเลียม ( น้ำมัน ) ป่าไม้ ก๊าซธรรมชาติ ถ่านหิน รัตนชาติ เป็นต้น สินทรัพย์เหล่านี้เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ เมื่อถูกนำมาใช้แล้วอาจจะหมดไปหรือลดปริมาณลงไปเรื่อย ๆ เช่น การขุดแร่หรือการสูบน้ำมันขึ้นมาใช้ ปริมาณที่มีอยู่ในใต้ดินหรือในทะเลก็จะลดลง

ต้นทุนทรัพยากรธรรมชาติ คือ ค่าซื้อสินทรัพย์นั้นบวกด้วยค่าใช้จ่ายต่าง ๆ ที่ทำให้ได้มาซึ่งกรรมสิทธ์ในทรัพยากรธรรมชาติและพร้อมที่จะนำมาใช้ได้

ตัวอย่างต้นทุนทรัพยากรธรรมชาติ
1.  ที่ดินซึ่งเป็นแหล่งทรัพยากร
2.  ค่าประทานบัตร
3.  ค่ารังวัด
4.  ค่าธรรมเนียมต่าง ๆ ( เช่นค่าใบอนุญาตต่างๆ )
5.  ค่าอาชญาบัตรผูกขาดสำรวจแร่ ซึ่งเป็นหนังสือสำคัญที่กรมทรัพยากรธรณีออกให้เพื่อสำรวจแร่ภายในท้องที่ซึ่งระบุในหนังสือสำคัญ
6.  ค่าใช้จ่ายในการสำรวจ
7.  ค่าใช้จ่ายในการพัฒนา

การที่ปริมาณทรัพยากรธรรมชาติลดน้อยลงเนื่องจากถูกนำมาใช้งาน จึงต้องมีการคำนวณ และบันทึกมูลค่าที่ลดลง เรียกว่า มูลค่าสูญสิ้น (Depletion) ซึ่งคำนวณได้จาก

บัญชีมูลค่าสูญสิ้นเป็นต้นทุนของทรัพยากรธรรมชาตินำไปคำนวณหาต้นทุนขาย ส่วนบัญชีมูลค่าสูญสิ้นสะสมเป็นบัญชีปรับมูลค่าของทรัพยากรธรรมชาติแสดงเป็นยอดหักจากสินทรัพย์

ตัวอย่าง บริษัทเหมืองแร่ จำกัด ซื้อที่ดินผืนหนึ่งราคา 8,300,000 บาท ประมาณว่าจะขุดแร่ได้ทั้งสิ้น 150,000 ตัน
หลังจากขุดแร่หมดแล้วที่ดินผืนนี้จะขายได้ในราคา 800,000 บาท
ในปีนี้บริษัทขุดแร่ได้ 12,000 ตัน
การบันทึกรายการในสมุดรายวันทั่วไป และการแสดงงบดุลเป็นดังนี้

การบันทึกบัญชี

เดบิต   มูลค่าสูญสิ้น                             600,000
เครดิต มูลค่าสูญสิ้นสะสม                                600,000

การแสดงทรัพยากรธรรมชาติในงบดุล